Selahaddin Zerkub son derece dürüst, dost canlısı ve okuma yazma bilmeyen uzlaşmacı bir kişi idi. Sultan Veled dahi onu Mevlana'nın müritlerinin başına koymaya karşı koydu, fakat Mevlana ve Selahaddin Zerkub bu protestolara çok az aldırış etmişlerdi. Sultan Veled'i Zerkub'un kızı Fatma Hatun ile nişanlayarak onlar arasında ailevi bir bağ yarattılar. Mevlana ve Selahaddin Zerkub arasındaki birlik kesiksiz olarak 10 yıl devam etti. Bu birlik Selahaddin Zerkub'un hastalığı ile ikiye ayrıldı. Sultan Veled'in açıklamasına göre ölümünden 3 gün önce Zerkub Mevlana'dan "vücud zindanından kurtarılması için izin istedi." Mevlana onu ziyaretten vazgeçti. 1258 yılında ölen Selahaddin Zerkub'un vasiyeti üzerine cesedi neşe ve coşku ile davul, tef ve kudüm eşliğinde ve dervişlerin dansları ile son istirahatgahına götürüldü.

Selahaddin Zerkub'un ölümünden sonra Hüsamettin Çelebi Mevlana'nın ilgi merkezi oldu. "Mesnevi" nin önsözünde Çelebi'den "sevgi hazinelerinin anahtarı, dünyevi hazinelerin vekilharcı,zamanının Beyazid'i ve gününün Cüneyd'i." olarak bahseder. Mevlana onu tüm akrabalarından önce görür ve zamanla tüm meselelerinin idaresini ona bırakır. Ölümüne kadar 10 yıl Mevlana'nın yanında kalan Çelebi tarafından önce İslamiyet'e sonra da tüm dünya insanlarına verilen hizmet "Mesnevi" nin yazılması ile oldu. Hikayeye göre "Mesnevi"nin yazılması için fırsat böyle doğmuştu. Bir gün Mevlana yalnız başına otururken Hüsameddin Çelebi müritlerinin boş zamanlarında Senai'nin "Hadika" sını ve Attar'ın "İlahiname" ve "Mantıku't Tayr" ını okuduklarını söyler. Çelebi'nin bu durumu kabul etmeye hiç te niyeti yoktu. Eğer Mevlana sayıları hızla artan lirik şiirlerini "mesnevi" tarzında(uyaklı beyit) yazarsa herkezin onu okuyacağını ve büyük yarar sağlayacağını söyledi. Hüsameddin Çelebi'nin konuşması biter bitirmez Mevlana türbanından "Mesnevi"nin" ilk 18 beyit'i yazılı kağıdı çıkardı ve ona verdi. "Çelebi" dedi ve ekledi, "eğer geri kalanını yazacaksan onları ezbere okuyayım" dedi. Hüsameddin Çelebi büyük bir zevk ile olur dedi. Bu şekilde dünya edebiyatının temel taşlarından biri ortaya çıkmış oldu.

. Dönen Dervişler

. Belh'ten Konya'ya

. Tirmizli Adamdan Tebrizli Şems'e

. Yolların Yeniden Ayrılması

. Mevlana'nın Ölümü

. Mevlana'nın Bazı Eserleri